{"id":39778,"date":"2021-09-03T18:14:15","date_gmt":"2021-09-03T18:14:15","guid":{"rendered":"https:\/\/new.bwiza.com\/2021\/09\/03\/agahinda-ka-kalisa-washatse-umunyeshuri-yamara-kubona-akazi-akamwigarika\/"},"modified":"2021-09-03T18:14:15","modified_gmt":"2021-09-03T18:14:15","slug":"agahinda-ka-kalisa-washatse-umunyeshuri-yamara-kubona-akazi-akamwigarika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778","title":{"rendered":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe"},"content":{"rendered":"<p><strong>Mu gihe muri iyi minsi hakigaragara bamwe mu bagabo bakorerwa ihohoterwa rikorerwa mu muryango, Minisiteri y&#8217;Iterambere ry&#8217;Umuryango iravuga ko harimo gushyirwa imbaraga mu bukangurambaga kuko ibona hakiri icyuho mu gusobanukirwa itegeko rirengera uwari we wese wakorewe ihohoterwa.<br \/>\n<em><\/h2>\n<p>Kalisa, Izina ryahinduwe, yashakanye n\u2019umugore wari ukiri umunyeshuri muri Kaminuza, mu 2002 kuva icyo gihe kugeza igihe umugore we arangije amashuri ndetse akabona akazi keza  bari babanye neza cyane.<\/p>\n<p>Kubona akazi keza ku mugore  wa Kalisa, byahuriranye no kubura akazi k\u2019uyu mugabo, ibi biri muri bimwe byatumye Kalisa atangira kubwirwa amagambo mabi no guhozwa ku nkeke.<\/p>\n<p>Kalisa avuga ko byageze aho umugore we n&#8217; inshti ze bamutegetse kuva mu rugo agashaka iyo ajya, birangira asa n\u2019uwirukanwe mu rugo rwe, nta kintu na kimwe ajyanye habe n\u2019ibiryamirwa.<\/p>\n<p>Kalisa ubu yatandukanye mu buryo bw&#8217;amategeko n\u2019uwari umugore we, gusa avuga ko ababazwa n\u2019uko umugore we ngo yamwangishije abana.<\/p>\n<p>Inkuru ibabaje ya Kalisa, isa n\u2019izindi nkuru z\u2019urukurikirane zagiye zinyura mu bitangazamakuru, z\u2019abagore bahohotera abagabo babo mu buryo butandukanye harimo no kubakubita, hari abaturage batanga ubuhamya bw\u2019ibyababayeho cyangwa babonye kuri iri hohoterwa rikorerwa abagabo.<\/p>\n<p>Umwe mu bahohotewe agira ati \u201cIhohoterwa ankorera ni uko agenda avuga ko navuze ko nzamwica icyo ni ikintu gikomeye, cyane cyane iyo twaserereye mu rugo, ubwo rero ibyo bintu birankomeretsa cyane.\u201d<\/p>\n<p>Kalisa yemeza ko ihohoterwa rikorerwa abagabo rikibangamiwe na bamwe mu barikorerwa bagaceceka, ariko ngo hari n&#8217; icyuho mu buryo bakirwa iyo bagiye kurega.<\/p>\n<p>Usibye Kalisa, imiryango itari iya leta iri mu rugamba rwo kurwanya ihohoterwa igaragaza ko ihohoterwa muri rusange rikigaragara. Josephine Uwamariya umuyobozi w&#8217;Umuryango wa Action Aid Rwanda ashimangira ko hakwiye gukazwa ingamba ku buryo budasanzwe kandi ku nzego zose cyane izishinzwe gukurikirana abagaragara muri izi ngeso.<\/p>\n<p>Ati \u201cRIB ikwiriye gukora iyo bwabaga igakurikiranira hafi urenga ku mategeko, ubikoze agakurikiranwa yaba umugabo cyangwa umugore kuko ihohoterwa ntirikwiye guhabwa intebe haba mu Rwanda no muri iyi sociyete yacu.\u201d<\/p>\n<p>Urwego rw&#8217;Igihugu rw&#8217;Ubugenzacyaha RIB ruvuga ko  nta busumbane mu kwakira abatanga ibirego by&#8217;ihohoterwa bakorerwa, ahubwo Umuvugizi w&#8217;uru rwego Dr Murangira Thierry asaba abagabo gutinyuka kurega igihe bahohotewe kuko ari ubutwari.<\/p>\n<p>\u201cMu mikorere ya RIB yaba umugore cyangwa umugabo uje gutanga ikirego cy\u2019uko yahohotewe  bakirwa kimwe, mu by\u2019ukuri guhohoterwa uri umugabo  ntabwo bivuga ko uri ikigwari ahubwo kujyayo ugatanga ikiego ni ubutwari, kuko uba ufashije mu gukumira ibindi byaha byashoboraga kuvukiramo nko kwihorera n\u2019ibindi.\u201d<\/p>\n<p>Minisiteri y&#8217;Uburinganire n&#8217;Iterambere ry&#8217; Umuryango yemera ko koko ihohoterwa muri rusange rikiri ikibazo ariko, by&#8217; umwihariko irikorerwa umugabo ririmo kugaragara cyane muri iyi minsi, rifite umuzi ku kumva nabi ihame ry&#8217;uburinganire n&#8217;ubwuzuzanye.<\/p>\n<p>RIB ivuga ko mu myaka ibiri ishize kuva mu kwezi kwa 7\/2019 kugera mu kwa 8\/ 2021, hagaragaye abagabo 1,008 bangana na 8% batanze ibirego by\u2019uko bakorewe ihohoterwa n\u2019abagore babo, mu gihe abagore batanze ibi birego ari 12,137 bangana na 92% by\u2019abatanze ibirego.<\/p>\n<p>Mu byaha byagaragaye cyane, abagabo 921 bangana na 18% nibo batanze ibirego ko bakubiswe bagakomeretswa nabo bashakanye, mu gihe abagore bareze ko bakorewe ibi byaha ari  2,190 bangana na 92% by\u2019abatanze ikirego nk\u2019iki bose.<\/p>\n<p><strong>Inkuru ya RBA<br \/>\n<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mu gihe muri iyi minsi hakigaragara bamwe mu bagabo bakorerwa ihohoterwa rikorerwa mu muryango, Minisiteri y&#8217;Iterambere ry&#8217;Umuryango iravuga ko harimo gushyirwa imbaraga mu bukangurambaga kuko ibona hakiri icyuho mu gusobanukirwa itegeko rirengera uwari we wese wakorewe ihohoterwa. Kalisa, Izina ryahinduwe, yashakanye n\u2019umugore wari ukiri umunyeshuri muri Kaminuza, mu 2002 kuva icyo gihe kugeza igihe umugore [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-39778","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-amakuru-rw"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Mu gihe muri iyi minsi hakigaragara bamwe mu bagabo bakorerwa ihohoterwa rikorerwa mu muryango, Minisiteri y&#8217;Iterambere ry&#8217;Umuryango iravuga ko harimo gushyirwa imbaraga mu bukangurambaga kuko ibona hakiri icyuho mu gusobanukirwa itegeko rirengera uwari we wese wakorewe ihohoterwa. Kalisa, Izina ryahinduwe, yashakanye n\u2019umugore wari ukiri umunyeshuri muri Kaminuza, mu 2002 kuva icyo gihe kugeza igihe umugore [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"BWIZA\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-09-03T18:14:15+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Fred Rugira\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Fred Rugira\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778\"},\"author\":{\"name\":\"Fred Rugira\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d9d3b9f5d9f5c181f02690704b58df55\"},\"headline\":\"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe\",\"datePublished\":\"2021-09-03T18:14:15+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778\"},\"wordCount\":521,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Amakuru\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778\",\"name\":\"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-09-03T18:14:15+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=39778#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\",\"name\":\"BWIZA\",\"description\":\"Isoko y&#039;amakuru acukumbuye\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\",\"name\":\"BWIZA\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/bwiza-ikirango.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/bwiza-ikirango.png\",\"width\":150,\"height\":42,\"caption\":\"BWIZA\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d9d3b9f5d9f5c181f02690704b58df55\",\"name\":\"Fred Rugira\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?author=12\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA","og_description":"Mu gihe muri iyi minsi hakigaragara bamwe mu bagabo bakorerwa ihohoterwa rikorerwa mu muryango, Minisiteri y&#8217;Iterambere ry&#8217;Umuryango iravuga ko harimo gushyirwa imbaraga mu bukangurambaga kuko ibona hakiri icyuho mu gusobanukirwa itegeko rirengera uwari we wese wakorewe ihohoterwa. Kalisa, Izina ryahinduwe, yashakanye n\u2019umugore wari ukiri umunyeshuri muri Kaminuza, mu 2002 kuva icyo gihe kugeza igihe umugore [&hellip;]","og_url":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778","og_site_name":"BWIZA","article_published_time":"2021-09-03T18:14:15+00:00","author":"Fred Rugira","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Fred Rugira","Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778"},"author":{"name":"Fred Rugira","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/person\/d9d3b9f5d9f5c181f02690704b58df55"},"headline":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe","datePublished":"2021-09-03T18:14:15+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778"},"wordCount":521,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization"},"articleSection":["Amakuru"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/bwiza.com\/?p=39778#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778","url":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778","name":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe - BWIZA","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#website"},"datePublished":"2021-09-03T18:14:15+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bwiza.com\/?p=39778"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=39778#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bwiza.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Agahinda ka Kalisa washatse umunyeshuri yamara kubona akazi akamwigarika, anamwirukana mu rugo rwe"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#website","url":"https:\/\/bwiza.com\/","name":"BWIZA","description":"Isoko y&#039;amakuru acukumbuye","publisher":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bwiza.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization","name":"BWIZA","url":"https:\/\/bwiza.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/bwiza.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/bwiza-ikirango.png","contentUrl":"https:\/\/bwiza.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/bwiza-ikirango.png","width":150,"height":42,"caption":"BWIZA"},"image":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/person\/d9d3b9f5d9f5c181f02690704b58df55","name":"Fred Rugira","url":"https:\/\/bwiza.com\/?author=12"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39778","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39778"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39778\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39778"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39778"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39778"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}