{"id":8445,"date":"2017-12-09T10:56:30","date_gmt":"2017-12-09T10:56:30","guid":{"rendered":"https:\/\/new.bwiza.com\/2017\/12\/09\/ese-col-bagosora-yaba-yarishe-habyarimana-ngo-abone-uko-asoza-umugambi-we-w\/"},"modified":"2025-02-12T15:01:39","modified_gmt":"2025-02-12T13:01:39","slug":"ese-col-bagosora-yaba-yarishe-habyarimana-ngo-abone-uko-asoza-umugambi-we-w","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445","title":{"rendered":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka?"},"content":{"rendered":"<p> <strong> <em>Mu gihe  Umuryango w&#8217;Abibumbye wise jenoside, ubwicanyi ndengakamere bwa mbere mu kinyejana cya 20 , Col. Bagosora  nk\u2019 umusirikare ukomeye kandi  w\u2019 umunyamwuga yayise \u201dImperuka\u201d cyangwa se Apocalypse mu rurimi rw\u2019 igifaransa bisobanura iherezo, aha akaba ariho abasesenguzi bahera bavuga ko yaba yarikijije Perezida Habyarimana ngo abone uko asoza iyi mperuka.<\/em> <\/strong> <\/p>\n<p>Isesengura ryagiye rikorwa n\u2019 abanyamategeko ndetse n\u2019 izindi nzobere mu mateka ya politiki y\u2019 isi rigaragaza ko uyu Col. Bagosora yari ashishikajwe no gufata ubutegetsi, niyo mpamvu yitwaje urupfu rwa Habyarimana kugirango amare Abanyarwanda.<\/p>\n<p>Ku ikubitiro yagombaga kwica uwitwa Umututsi wese kimwe n\u2019 Umuhutu utamuyobotse ariko amaherezo yari kujya yigizayo n\u2019 abandi bose bari gutahura imigambi ye.<\/p>\n<p>Ubwo yabazwaga ibisobanuro ku byaha yashinjwaga bya jenoside ndetse ko yashishikarije abantu kuyikora, uyu mugabo yigeze kwivugira ati &#8220;Umuntu nishe azaze anshinje\u201d.<\/p>\n<p> <strong>Ese umuntu wapfuye ashobora gushinja uwamwishe?<\/strong> <\/p>\n<p>Abanyarwanda bari mu Rwanda kandi bakurikiraniraga hafi politiki batanze ubuhamya bw\u2019uruhare rwa Bagosora mu gushinga \u201cItsinda ry\u2019Interahamwe rishinzwe gukora akazi\u201d mu gihugu hose, ari na zo zagize uruhare runini mu kwambura ubuzima Miliyoni y\u2019Abatutsi mu gihe cy\u2019amezi atatu gusa.<\/p>\n<p>Tariki ya 13 Mata hasozwa icyumweru cy\u2019icyunamo ku nshuro ya 20 mu mwaka wa 2014, Dr. Bizimana Jean Damasc\u00e8ne, Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa Komisiyo ishinzwe kurwanya Jenoside (CNLG), yagaragaje umugambi w\u2019abayobozi barimo Col. Bagosora mu kuvanaho ubutegetsi bwa Perezida Yuvenali Habyarimana no gushyira mu bikorwa Jenoside yakorewe Abatutsi yari imaze imyaka myinshi itegurwa.<\/p>\n<p> <strong>Uruhare rwa Col.Bagosora mu ihanurwa ry\u2019 indege<\/strong> <\/p>\n<p>Hari amakuru yagiye avugwa ko Habyarimana yapfiriye mu ndege yahanuwe n\u2019agatsiko k\u2019intagondwa kitwaga \u2018Hutu Power\u2019 kari kayobowe na Col Bagosora ushinjwa kuba yari akuriye abashakaga kumuhirika ku butegetsi (Coup d\u2019Etat).<\/p>\n<p>Na none kandi bishimangirwa n\u2019uko nyuma y\u2019ihanurwa ry\u2019iyi ndege, Bagosora wari mu kiruhuko cy\u2019icy\u2019izabukuru yongeye gufata iya mbere mu kunoza umugambi wo kwica Abatutsi.<\/p>\n<p>Bivugwa ko ari we wahise atanga amabwiriza mu Nterahamwe, azifasha kubona imihoro n\u2019izindi ntwaro ndetse anazikwiza aho zagombaga kwicira Abatutsi.<br \/>\n[xyz-ihs snippet=&#8221;google-pub&#8221;]<\/p>\n<p>Si ibyo gusa, kuko hari n\u2019 amakuru menshi yagiye yerekana uburyo mubyara we Agathe Kanziga, umugore wa Perezida Habyarimana yari ashyigikiye ko Bagosora ngo yaba perezida.<\/p>\n<p>Ibi byarashobokaga cyane bitewe n&#8217;uko Bagosora yari ayoboye agatsiko k\u2019 Abahutu b\u2019 abahezanguni \u201cAkazu\u201d kandi kari kamaze kurambirwa Habyarimana wifuzaga gusinya amasezerano n&#8217;impunzi zari hanze, igitekerezo atarasangiye n\u2019 umugore we.<\/p>\n<p> <strong>Bagosora muri ICTR<\/strong> <\/p>\n<p>Bimwe mu bimenyetso byahawe n\u2019  Urukiko mpuzamahanga rwashyiriweho u Rwanda (ICTR), byerekanye uburyo Col. Bagosora ari na we watoranyije abasirikare bo kuyobora ubwicanyi mu bice bitandukanye, barimo Col. Aloys Simba washinzwe Gikongoro na Butare, Lt. Col. Bonaventure Ntibitura mu Ruhengeri na Lt. Col. Pierre C\u00e9lestin Rwagafilita muri Kibungo (wayoboye ubwicanyi bwaberaga Rukumberi bwahitanye Abatutsi bagera ku 36. 000).<\/p>\n<p>Impapuro za ICTR ubwazo zigaragaza ko Bagosora n\u2019abo basirikare batatu ari bo bagize uruhare rukomeye mu ikorwa rya Jenoside.<\/p>\n<p>Kuri ubu ICTR yakatiye Col. Bagosora imyaka 35 y\u2019igifungo, akaba ashobora kuzayirangiza afite imyaka iri hejuru ya 90.<\/p>\n<p>Urubanza rwa Bagosora ruri mu zaciwe n\u2019uru rukiko mu buryo butanyuze Leta y\u2019u Rwanda, CNLG igaragaza ko \u201ckuba yaragabanyirijwe igihano bidakuraho ko ku banyarwanda ari ruharwa.\u201d<\/p>\n<p>Col. Th\u00e9oneste Bagosora wavukiye mu cyahoze ari Komini Giciye mu cyahoze ari Perefegitura ya Gisenyi, ni Umusirikare Mukuru wahamwe no kugira uruhare rukomeye mu gutegura no gukora Jenoside yakorewe Abatutsi muri Mata 1994.<\/p>\n<p>Bagosora wavutse mu 1941 yabonye impamyabushobozi y\u2019amashuri yisumbuye mu mwaka wa 1964 mu ishuri ry\u2019Abasirikare Bakuru (Officiers) rya Kigali, asohokamo ari Sous-Lieutenant.<\/p>\n<p>Yakoze imirimo itandukanye, yayoboye amasomo ya gisirikare y\u2019Abafaransa anungiriza Umuyobozi w\u2019Ishuri Rikuru rya Gisirikare rya Kigali, nyuma anayobora Ikigo cya Gisirikare cya Kanombe.<\/p>\n<p>Mu mwaka wa 1992 yagizwe Umuyobozi w\u2019Ibiro bya Minisiteri y\u2019Ingabo. Bivugwa ko tariki 23 Nzeri 1993 yavuye mu gisirikare ariko akomeza kuba umuyobozi muri iyo Minisiteri  mu buryo bwanamufashije gutegura icyo yise\u201dApocalypse\u201d.<br \/>\n[xyz-ihs snippet=&#8221;google-pub&#8221;]<\/p>\n<p> <strong>K<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/bwizam\">anda hano ujye ubona amakuru yihuse kandi kugihe kuri Facebook <\/a><a href=\"https:\/\/twitter.com\/bwizaonlinenews\">no kuri twitter<\/a><\/strong> <\/p>\n<p> <strong> <em>Suleiman Hakiza\/Bwiza.com<\/em> <\/strong> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mu gihe Umuryango w&#8217;Abibumbye wise jenoside, ubwicanyi ndengakamere bwa mbere mu kinyejana cya 20 , Col. Bagosora nk\u2019 umusirikare ukomeye kandi w\u2019 umunyamwuga yayise \u201dImperuka\u201d cyangwa se Apocalypse mu rurimi rw\u2019 igifaransa bisobanura iherezo, aha akaba ariho abasesenguzi bahera bavuga ko yaba yarikijije Perezida Habyarimana ngo abone uko asoza iyi mperuka. Isesengura ryagiye rikorwa n\u2019 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[401],"tags":[],"class_list":["post-8445","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-politiki-rw"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Mu gihe Umuryango w&#8217;Abibumbye wise jenoside, ubwicanyi ndengakamere bwa mbere mu kinyejana cya 20 , Col. Bagosora nk\u2019 umusirikare ukomeye kandi w\u2019 umunyamwuga yayise \u201dImperuka\u201d cyangwa se Apocalypse mu rurimi rw\u2019 igifaransa bisobanura iherezo, aha akaba ariho abasesenguzi bahera bavuga ko yaba yarikijije Perezida Habyarimana ngo abone uko asoza iyi mperuka. Isesengura ryagiye rikorwa n\u2019 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"BWIZA\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2017-12-09T10:56:30+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-02-12T13:01:39+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Mecky Merchiore Kayiranga\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Mecky Merchiore Kayiranga\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445\"},\"author\":{\"name\":\"Mecky Merchiore Kayiranga\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/204be5a5dba716e2a0eaad5574744c72\"},\"headline\":\"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka?\",\"datePublished\":\"2017-12-09T10:56:30+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-12T13:01:39+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445\"},\"wordCount\":653,\"commentCount\":2,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Politiki\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445\",\"name\":\"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2017-12-09T10:56:30+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-12T13:01:39+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?p=8445#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\",\"name\":\"BWIZA\",\"description\":\"Isoko y&#039;amakuru acukumbuye\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#organization\",\"name\":\"BWIZA\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/bwiza-ikirango.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/bwiza-ikirango.png\",\"width\":150,\"height\":42,\"caption\":\"BWIZA\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/204be5a5dba716e2a0eaad5574744c72\",\"name\":\"Mecky Merchiore Kayiranga\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bwiza.com\\\/?author=2\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA","og_description":"Mu gihe Umuryango w&#8217;Abibumbye wise jenoside, ubwicanyi ndengakamere bwa mbere mu kinyejana cya 20 , Col. Bagosora nk\u2019 umusirikare ukomeye kandi w\u2019 umunyamwuga yayise \u201dImperuka\u201d cyangwa se Apocalypse mu rurimi rw\u2019 igifaransa bisobanura iherezo, aha akaba ariho abasesenguzi bahera bavuga ko yaba yarikijije Perezida Habyarimana ngo abone uko asoza iyi mperuka. Isesengura ryagiye rikorwa n\u2019 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445","og_site_name":"BWIZA","article_published_time":"2017-12-09T10:56:30+00:00","article_modified_time":"2025-02-12T13:01:39+00:00","author":"Mecky Merchiore Kayiranga","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Mecky Merchiore Kayiranga","Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445"},"author":{"name":"Mecky Merchiore Kayiranga","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/person\/204be5a5dba716e2a0eaad5574744c72"},"headline":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka?","datePublished":"2017-12-09T10:56:30+00:00","dateModified":"2025-02-12T13:01:39+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445"},"wordCount":653,"commentCount":2,"publisher":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization"},"articleSection":["Politiki"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/bwiza.com\/?p=8445#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445","url":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445","name":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka? - BWIZA","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#website"},"datePublished":"2017-12-09T10:56:30+00:00","dateModified":"2025-02-12T13:01:39+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bwiza.com\/?p=8445"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bwiza.com\/?p=8445#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bwiza.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ese Col. Bagosora yaba yarishe Habyarimana ngo abone uko asoza umugambi we w\u2019 Imperuka?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#website","url":"https:\/\/bwiza.com\/","name":"BWIZA","description":"Isoko y&#039;amakuru acukumbuye","publisher":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bwiza.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#organization","name":"BWIZA","url":"https:\/\/bwiza.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/bwiza.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/bwiza-ikirango.png","contentUrl":"https:\/\/bwiza.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/bwiza-ikirango.png","width":150,"height":42,"caption":"BWIZA"},"image":{"@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bwiza.com\/#\/schema\/person\/204be5a5dba716e2a0eaad5574744c72","name":"Mecky Merchiore Kayiranga","url":"https:\/\/bwiza.com\/?author=2"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8445","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8445"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8445\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8445"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8445"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bwiza.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8445"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}