Mu gihe imirwano ikomeje gufata indi ntera mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, ibitekerezo by’abakurikiranira hafi ibibera muri aka karere bikomeje kwibanda ku hazaza h’umutwe wa M23.
Ese uyu mutwe uzahitamo gukomeza intambara, cyangwa uzinjira mu nzira ya politiki ishobora gutanga igisubizo kirambye?
Intambara irakomeje, ariko ifite aho igarukira
Mu mezi ashize, M23 yagaragaje imbaraga mu mirwano, ifata ibice bitandukanye bya Kivu zombi, by’umwihariko imijyi ya Goma na Bukavu.
Ibi byatumye iba umwe mu mitwe ifite ijambo rikomeye ku kibazo cy’umutekano muri aka karere.
Nyamara, amateka y’intambara muri Congo agaragaza ko gutsinda ku rugamba bidahagije kugira ngo ikibazo kirangire burundu, kuko akenshi umutwe utsinze uhura n’igitutu mpuzamahanga n’imbogamizi zo kuyobora uduce wafashe.
Politiki: Inzira igoye ariko ishoboka
Hari ababona ko ejo hazaza ha M23 hashobora kuba mu biganiro bya politiki. Ibi byigeze kubaho mu myaka ishize, aho bamwe mu barwanyi bayo binjiye mu nzego za Leta nyuma y’amasezerano.
Ariko inzira ya politiki iracyari ndende, kuko Leta ya Kinshasa igaragaza kutizera bamwe mu bayobozi b’uyu mutwe ndetse M23 na yo ikaba ishinja Leta kutubahiriza amasezerano. Hiyongeraho kandi ibibazo by’akarere bikomeza gutuma ibiganiro bidindira.
Uruhare rw’akarere: Urufunguzo rw’igisubizo
Ikibazo cya M23 kirenze imipaka ya Congo. Ibihugu byo mu karere byagiye bigarukwaho kugira uruhare runaka mu bibera inyuma y’iyi ntambara.
Uku kutizerana hagati y’ibihugu bituma ibiganiro bitagenda neza, amasezerano ntiyubahirizwa, ikindi intambara ishobora gukomeza igihe kirekire.
Ibi bigaragaza ko nta gisubizo kirambye kizaboneka hatabayeho ubufatanye bw’akarere bushingiye ku kuri.
Ibisubizo bishoboka ku hazaza ha M23
1. Gukomeza intambara: M23 ishobora gukomeza kwagura ibice igenzura, ariko igahura n’igitutu cy’amahanga n’intambara irambye.
2. Kwinjira muri politiki: Ibiganiro bishobora kugera ku masezerano, umutwe ugahinduka igice cya politiki cyangwa ugashyirwa mu nzego z’umutekano.
3. Gucika intege cyangwa gusenyuka: Niba igitutu cya gisirikare n’icya dipolomasi cyiyongereye, M23 ishobora gucika intege cyangwa igacikamo ibice.
Abaturage hagati y’ayo mahitamo
Mu gihe ibi byose bigibwaho impaka, abaturage bo bakomeje kubaho mu bwoba n’ubukene. Abo ni bo bagira ingaruka zikomeye, haba mu gihe intambara ikomeje cyangwa ibiganiro bitageze ku musaruro.
Muri make, ejo hazaza ha M23 hari hagati y’inzira ebyiri: Gukomeza intambara cyangwa kwinjira muri politiki.
Icyakora uko byagenda kose, igisubizo kirambye ntikizava ku ntsinzi ya gisirikare gusa, ahubwo kizava ku bushake bwa politiki n’ubufatanye bw’impande zose.
Kugeza ubwo ibyo bizagerwaho, ikibazo cya M23 n’umutekano w’uburasirazuba bwa Congo bizakomeza kuba ingorabahizi ku karere kose.
