Wakazi wa Wilaya ya Gicumbi waliopata ajira kupitia mpango wa VUP wanashukuru kwa fursa walizopata, lakini wanalalamikia mishahara midogo kulinganisha na gharama za maisha.
Haya yalibainika Jumatano tarehe 14 Mei, wakati wajumbe kutoka balozi mbalimbali walipotembelea wilaya hiyo kutathmini miradi inayofadhiliwa na FCDO ya Uingereza, ikitekelezwa na shirika la LODA.
Miradi iliyotembelewa ni pamoja na utengenezaji wa magodoro yenye usawa wa kijinsia, ujenzi wa barabara, kituo cha afya katika kata ya Miyove, pamoja na shule ya ufundi stadi katika kata ya Kageyo.
Christine Mukansanga, mwakilishi wa wafanyakazi wa VUP katika kata ya Kageyo, alisema alipata msaada mkubwa kupitia mpango huu akiwa na watoto watano; watatu kati yao sasa wameajiriwa katika sekta ya usalama.
Anasema moja ya faida za VUP ni kwamba watu hupata kipato mara kwa mara, hivyo familia haziteseki na njaa.
Mukansanga ameweza pia kununua kuku na mbuzi kupitia mapato ya VUP, lakini anaeleza kuwa malipo yamekuwa madogo mno ikilinganishwa na hali ya bei sokoni.
“Ni jambo jema kuwa na kazi, lakini kipato tunachopata hakiendani na hali ya soko. Mfanyakazi wa kawaida analipwa Frw 1,500, mimi kama msimamizi napata Frw 2,500, na kiongozi wa kikundi anapata Frw 2,000.”
Anashauri waongezewe angalau Frw 500 kwa wafanyakazi na viongozi, na Frw 1,000 kwa wasimamizi.
Naye Théoneste Ngerageze aliongeza:
“Kwa hali ya sasa, tukiongezewa kutoka Frw 1,500 hadi 2,000 itakuwa sawa. Viazi sasa ni Frw 600 hadi 700 kwa kilo; maharagwe yalikuwa Frw 500, sasa ni Frw 1,500.”
Séraphine Uwizeyimana alisema kuna nyakati mtu akishalipwa hawezi kununua kitu sokoni, na akaomba nyongeza ndogo ya mshahara.
Mkurugenzi Mkuu wa LODA, Claudine Marie Solange Nyinawagaga, alifafanua kuwa VUP si kazi za mikono pekee, bali pia ni mikopo, mafunzo ya ufundi na vifaa vya kazi.
Akaahidi kuwa kadri uwezo wa kifedha wa nchi unavyoongezeka, ndivyo msaada kwa walengwa wa VUP utaongezeka pia.
“Kadri nchi inavyopata uwezo, hawa ni raia wetu, tunawapenda. Hata kile kilichopo sasa si haba kwa mtu mwenye nia ya kujikomboa.”
Anna Wilson, Mkuu wa Maendeleo katika Ubalozi wa Uingereza nchini Rwanda, alisifu kazi ya LODA na kusema kuwa wanafurahia kuwa washirika wa VUP. Alishangazwa na jinsi wananchi wa Kageyo na Miyove walivyoweza kujinasua kutoka kwa umasikini.
Utafiti wa EICV7 unaonyesha kuwa kati ya 2017 na 2024, umasikini ulipungua kwa asilimia 12.4 (zaidi ya watu milioni moja), kutokana na ajira nyingi zilizotolewa kupitia VUP.
Takriban Wanyarwanda milioni moja hupata msaada kila mwaka kupitia mpango huu.
