93714

Nduhungirehe yasubije Tshisekedi washinje u Rwanda ‘Genocost’

Sangiza iyi nkuru

Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane, Amb. Olivier Nduhungirehe, yamaganye ibirego bya Perezida wa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo washinje u Rwanda gukorera ubwicanyi ku butaka bw’igihugu cye kugira ngo rusahure umutungo wacyo, avuga ko ibikomeje kuvugwa na RDC ari ukwigiza nkana no guhisha uruhare rwayo mu bikorwa byibasiriye Abatutsi.

Ku Cyumweru tariki ya 2 Kanama 2026 ni bwo Perezida Tshisekedi yayoboye umuhango wo kwibuka ku nshuro ya kane icyo ubutegetsi bwa RDC bwise “Genocost”, wabereye ku rwibutso rwubatswe i Kinshasa.

Muri uwo muhango, yongeye gushinja u Rwanda n’ihuriro AFC/M23 uruhare mu bwicanyi n’ibindi byaha avuga ko byakorewe Abanye-Congo kuva mu 1996.

Tshisekedi yavuze ko RDC “itazigera yibagirwa abaguye mu bwicanyi bwatewe n’intambara n’isahurwa ry’umutungo kamere”, asaba amahanga kwemera no gushyigikira igihugu mu rugendo rwo kumenyekanisha buriya bwicanyi.

Mu kiganiro yahaye Radiyo Agasaro ka Buraga, Minisitiri Nduhungirehe yavuze ko ibyo birego nta shingiro bifite, ahubwo ko Leta ya RDC ari yo ikwiye kubazwa ibikorwa byibasiriye Abatutsi byabaye cyane cyane tariki ya 2 Kanama 1998.

Yagize ati: “Biriya Congo ikora ni ukwigiza nkana. Ndagira ngo nibutse ko itariki ya 2 Kanama 1998, iyo tariki bafata ngo ni iyo kwibuka genocost, ibyabaye muri Congo ahubwo ni agahomamunwa. Cyane cyane i Kinshasa, aho Abatutsi bibasiwe ku mugaragaro, bagakurikiranwa, bagakubitwa mu kivunge, bamwe bagafatwa bari hejuru y’amateme bakabajugunya hasi. Ibyo ni ibintu n’amafoto ndetse na za videwo zigaragaza.”

Nduhungirehe yanagarutse ku magambo yavuzwe n’uwari Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa RDC icyo gihe, Abdoulaye Yerodia Ndombasi, wavuze ko Abatutsi ari “ibishingwe na microbe”, bityo ko bagomba kurandurwa.

Yavuze ko ayo magambo yatumye ubutabera bw’u Bubiligi bumushyiriraho impapuro Mpuzamahanga zo kumuta muri yombi, ariko Leta ya RDC ntiyigere imuryoza ibyo yashinjwaga.

Yongeyeho ko kuba Perezida Tshisekedi yarategetse ko Ndombasi ashyingurwa mu cyubahiro ubwo yapfaga muri 2019, bigaragaza uburyo ubutegetsi bwa RDC budashobora kwigira inzirakarengane.

Yunzemo ati: “Urumva rero ko ibyo Congo irimo ikora, bazana ngo ikintu cyitwa genocost kidateganywa n’amategeko ayo ari yo yose mpuzamahanga ari ukwigiza nkana, ari ugushaka kwigira inzirakarengane kandi ari bo kibazo. Guverinoma ya Congo imaze imyaka myinshi yibasira Abatutsi ndetse n’ubu ngubu tuvugana akaba ari ko bimeze.”

Minisitiri Nduhungirehe yanavuze ko bidakwiye ko RDC ivuga Jenoside cyangwa “Genocost” mu gihe ikomeje gukorana n’umutwe wa FDLR, washinzwe n’abagize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.

Ati: “FDLR ni umutwe wakoze Jenoside mu Rwanda. Ntabwo rero waba uvuga ngo urarira kubera Jenoside kandi ukorana n’umutwe wakoze Jenoside mu Rwanda.”

Yunzemo ko n’ubwo Kinshasa ishinja Kigali gusahura umutungo kamere wa RDC abawusahura basanzwe bazwi, bakaba barimo by’umwihariko umuryango wa Perezida Tshisekedi warezwe mu Bubiligi ushinjwa gusahura amabuye y’agaciro yo mu ntara ya Katanga.

Soma Izindi Nkuru

Leave a Reply