Uko gutanga imbunda mu mitwe yitwara gisirikare no mu baturage byakozwe muri Komini Nyarutovu

Sangiza iyi nkuru

Nk’uko bigaragazwa mu bushakashatsi Komisiyo y’Igihugu yo Kurwanya Jenoside (CNLG) yakoze ku mateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu yahoze ari Perefegitura ya Ruhengeri, nyuma yo guhabwa imyitozo, abatojwe mu mitwe yitwaraga gisirikare bagombaga no guhabwa intwaro.

Ni  Igitekerezo cyemejwe mu nama yo kuwa 9 Nyakanga 1991 yabereye muri Etat Major y’ingabo iyobowe na Minisitiri muri Perezidansi ya Repubulika ushinzwe Umutekano Jenerali Ndindirimana Augustin. Iyi nama ikaba yari ihuje abayobozi b’inzego z’iperereza za gisirikare n’izo muri Perezidansi.

Iyi nyandiko iragaruka ku buryo gutanga imbunda mu mitwe yitwara gisirikare no mu baturage byakozwe muri Komini Nyarutovu, imwe mu ma Komini 16 yari agize Perefegitura ya Ruhengeri.

Mu yahoze ari Komini Nyarutovu, imbunda zakwirakwijwe mu baturage cyane cyane mu nsoresore zari mu mutwe w’Interahamwe. Mu bahawe imbunda harimo Evariste, Kabanza, Munyemana Simon, Barabwiriza, Gasizirwa Gaspard, Abimana, Ndahayo, Bayanga, Hategekimana Elias, Ndorimana n’abandi. Aba bose bakaba barakomokaga muri Segiteri Ruhangari. Imbunda bazihawe na Konseye wa Ruhangari, Kanyabishashara, azikuye kuri Komini. Nk’uko bigaragara mu nyandiko z’Inkiko Gacaca, mu Kagali ka Rusagara, Umurenge wa Gakenke, imbunda zatanzwe na Bararuha Hemedi wari Resiponsabule akaba mwene Ntiziyoboza na Kampire afatanije na Rwimo Mathias wari Konseye wa Segiteri ya Gakenke akaba mwene Mbonankira na Nyirankenuye, Twagirayezu  n’abasirikare.

Mu bahawe imbunda muri ako Kagali harimo Habimana Bonaventure, Miliyari mwene Ngirabatware, Bizimana Innocent mwene Gahinyuza, Hitayezu mwene Basomingera, Ntibatekereza na Kavutse mwene Shyirambere.

Mu Murenge wa Gakenke, Akagari ka Gakindo, imbunda zahawe Ntibarwiga Faustin mwene Sebinyenzi na Seruye, Hirani Justin mwene Nsangira na Nyirabavakure, Uzabakiriho mwene Makuba na Nyiramatama, Nyirakabuga Adèle mwene Ndabirora na Nyirabanzi, Kazungu Nichodeme mwene Ngara na Ntumukobwa. Aba bose bakaba barazihawe na Perefe Basile.

Mu Kagali ka Gitenga, imbunda zatanzwe na Konseye Rwimo Mathias mwene Mbonankira na Nyirankenuye. Mubazihawe harimo: Ndagijimana mwene Rubagare na Nyiramanegu; Habyarimana mwene Ntakamaro na Akimana; Musengamana mwene Rwagakore na Nyirandeze.

 Mu Kagali ka Sitwe, imbunda zatanzwe na Burugumesitiri Twagirayezu Pierre. Mu bazihawe harimo Rukeratabaro mwene Munyamagaju na Nyirakamondo, wahawe imbunda kuwa 1/5/1994; Maniragaba Bunane mwene Ngirabatanyurwa na Nyirampfakaramye, wahawe imbunda kuwa 24/4/1994, Mburahose Augustin mwene Nyirinkwaya na Nyiramparaye, wahawe imbunda kuwa 24/4/1994.

 Muri aka Kagali habaga umutwe w’Interahamwe watangijwe na Nturanyenabo Charles mwene Mibyare na Nyirakabera; Nduwayezu Deo mwene ntawukiramwabo na Kabagwira; Manirafasha mwene Hakizimana na Niyoyita. Mu bahise binjira muri uyu mutwe muri aka Kagali twavuga Bayituranayo mwene Bitegekwanimana, Alexis mwene Ntawanguwe, Bivugire mwene Kajemundimwe, Laurent mwene Nikombasanze, Munyengabe mwene Maburanturo, Bisurere mwene Maniragaba, Bigirimana mwene Bazungu; Niyibirera. Uyu mutwe ukaba waragize uruhare rutaziguye mu guhiga Abatutsi muri Jenoside mu 1994.

Soma Izindi Nkuru

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *