Ikigo cy’Afurika gishinzwe gukumira indwara, Africa CDC cyatangaje ko hari impungenge z’uko icyorezo cya Covid-19 kizakomeza kugora umugabane w’Afurika guhangana nacyo, bitewe n’uko imibare y’abacyanduye ishobora kuba ari myinshi kuruta itangazwa n’ibihugu bitandukanye.
Africa CDC kane w’iki cyumweru, yavuze ko ibihugu byinshi by’Afurika bitajya bifata ibipimo bihagije ku cyorezo cya Coronavirus, bikaba bishobora gutuma n’imibare y’abarwayi bitanda iba itandukanye n’abanduye kuko baba batamenyekanye bose.
Ibi kandi bigaragazwa n’ubusumbane bw’ibihugu buri hejuru mu gufata ibipimo kuko hari ibihugu bimaze gufata ibipimo bike cyane kuva Covid-19 yabigeramo ugereranyije n’ibindi. Africa CDC yagaragaje ko mu bihugu 54 bigize uyu mugabane, ibihugu 10 (birimo n’u Rwanda) byonyine ari byo byihariye 80% y’ibipimo byose bimaze gufatwa ku cyorezo cya Covid-19 muri Afurika.
Ibihugu nka Afurika y’Epfo, Egypt, Nigeria, Ghana, Marocco, Kenya, u Rwanda, Ethiopia, Uganda, n’Ibirwa bya Maurice nibyo byihariye 80% y’ibipimo bigera kuri miliyoni 9 bimaze gufatwa mu gupima abarwaye icyorezo ku mugabane wose, iki kigo kikaba kivuga ko ibipimo miliyoni 9 ari bicye ugereranyije n’abarenga miliyari bawutuye.
Africa CDC yavuze ko nibura buri gihugu muri ibi cyabashije gufata ibipimo biri hejuru y’ibihumbi 200. U Rwanda rukaba rumaze gufata ibipimo 289,153 kuva muri Werurwe umurwayi wa mbere yagaragara mu gihugu, bikaba byarabonetsemo abarwayi 2128.
Iki gigo cyagaragaje ko kuba umubare w’ibipimo bimaze gufatwa hafi ya wose wihariwe n’ibihugu 10, biterwa n’uko ibihugu byinshi bikennye bikaka bitabasha kubona ubushobozi bwo gupima no gukurikirana abarwayi. Ni mu gihe ibindi bibangamirwa n’ibibazo by’umutekano muke na zimwe muri guverinoma z’ibihugu zanga kwishyira ku karubanda zitinya guhabwa isura mbi.
Magingo aya, Afurika irabarura abarwayi ba Coronavirus bagera kuri miliyoni 1.1 naho abamaze kwicwa nayo bakaba barenga ibihumbi 22, mu bipimo miliyoni 9 bimaze gufatwa, naho igihugu kiza ku mwanya wa mbere mu kugira abarwayi benshi kikaba Afurika y’Epfo.


