Muri iki cyumweru, Qatar yashyikirije umushinga w’amasezerano y’amahoro Repubulika ya Demokarasi ya Congo (DRC) n’umutwe w’inyeshyamba wa M23, mu rwego rwo gukemura amakimbirane amena amaraso asenya igice cy’iburasirazuba bw’igihugu.
Impande zombi zahamagariwe kugisha inama abayobozi babo mbere yo gusubira kumeza y’ibiganiro.
Umushinga ukomeye wubakiye ku ngingo nyinshi
Nk’uko bigaragara mu nkuru y’Ibiro Ntaramakuru Reuters yasohotse ku itariki ya 5 Kamena 2025, umushinga w’amasezerano urimo ingingo zikurikira:
1. Guhagarika imirwano hagati y’Ingabo za DRC (FARDC) n’Inyeshyamba za M23.
2. Kuvana buhoro buhoro ingabo za M23 mu turere zafashe mu burasirazuba bwa DRC.
3. Kwinjiza igice cy’abarwanyi ba M23 mu Gisirikare cya Congo nyuma yo gukora ubugenzuzi.
4. Guha imbabazi abanyamuryango ba M23 batagize uruhare mu byaha bikomeye cyangwa ihonyorwa ry’uburenganzira bwa muntu.
5. Kugarura ubuyobozi bwa leta ya Congo ku butaka bwigaruriwe.
6. Kugenzura ibikorwa by’ubukungu n’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro, hamwe no kugenzura mpuzamahanga.
7. Gushyiraho uburyo bwo gukurikirana bikagirwamo uruhare na Qatar, Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe, na Loni.
Nubwo ibikubiye mu mushinga w’amasezerano byagaragajwe birambuye, kutizerana bikomeje kuba hagati y’impande zihanganye.
Kinshasa irasaba ko M23 yakurwa burundu mu bice byose yigaruriye kandi ntikozwa mu buryo ubwo aribwo bwose kuvanga igisirikare, ibona ko byaba ari uguhubuka.
M23 ku ruhande rwayo, isaba garanti ya politiki n’umutekano, igashinja Guverinoma ya Congo kutubahiriza ibyo yari yarasinye mbere.
Bivugwa ko benshi mu ntumwa z’impande zombi bavuye i Doha, barakajwe n’ibikubiye mu mushinga w’ibiganiro cyangwa umuvuduko bigendaho.
Icyifuzo cya Qatar kije nyuma y’inama yabaye muri Werurwe umwaka ushize i Doha hagati ya Félix Tshisekedi na Paul Kagame. Umuryango Mpuzamahanga, cyane cyane Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ukurikiranira hafi iki gikorwa, kubera ishoramari ry’amabuye y’agaciro rizaza umutekano nugaruka.
Nubwo ushimwa nk’intambwe y’ingenzi, umushinga w’amasezerano nturagaragaza impinduka zifatika. Ubwoba bukomeje kuba ko amakimbirane azakomeza, bitewe n’inyungu ziyongera, cyane cyane mu mutungo w’akarere (coltan, zahabu, lithium).
2 Responses
izi ngingo zose ntacyo zimariye M23 kuko uwazishyize kumurongo arashaka kwica no kumaraho inyokoTutsi. Nihahandi rero nubundi nugupfa no gupfa bazapfe barwana kuko urupfu rwumututsi muli leta ya Congo ruhora hafi cyane. Qatar bagiye gusinyira gupfa by by
Yewe M23/AFC nive muri ariya manjwe kuko ntacyo ayimariye ahubwo niyongere umurego muguhashya umwanzi ifate vuba Walikale na Uvira ikomeze Kindu na Kisangani ubundi ukuremo Butembo na Beni.